James Wanless is een professor in political science, hij doceerde aan de universiteit toen hij tijdens een reis in Nepal ziek werd. Hij bleek hepatitis te hebben, werd dus gedwongen zijn verblijf te rekken, schreef min of meer uit verveling in op een cursus Mediteren en herstelde op miraculeuze wijze. Het was toen dat hij, alle schepen achter zich verbrand, een nieuwe way-of-life leerde kennen. Niet meer onder de druk van zijn baan aan de universiteit of de druk van een gezinsleven, het werd een relaxter leven met als motto 'so what' . Tot de dag van vandaag huldigt hij dit motto en past hij het toe in zijn promoten van de Voyager Tarot.

Na zijn terugkeer in de States in 1978 kreeg hij de Crowley kaarten van een vriendin. Door deze kennismaking met een van de oudste filosofische systemen ging een tot nu toe onbekende wereld voor hem open. Hij verdiepte zich in de Crowley kaarten en publiceerde ook enkele boeken, waaronder het in het nederlands vertaalde 'De New Age Tarot' waarin niet alleen de kaarten, maar ook nieuwe, door Wanless bedachte legsystemen. Hij vond echter deze kaarten 'te oud' en een typische afspiegeling van de Europese middeleeuwse katholieke samenleving (denk aan V de Hogepriester en XV de Duivel) en hij vond het hele hofhoudingsprincipe verouderd. Voor een Amerikaan zijn een koning, een koningin, een ridder en een page immers onbekende begrippen.
Bij het naderen van een nieuwe eeuw vond hij het tijd worden voor een Tarot die recht deed aan die nieuwe tijd en een Tarot die werkelijk voor mensen uit alle culturen ter wereld iets kon betekenen. In 1981 begon hij samen met Ken Knutsen, en kunstenaar die niet bekend was met de tarotkaarten of symboliek aan een nieuw spel te werken. Gedurende 4 jaar werden fotocollages gemaakt uit alles wat maar uitdrukking kon geven aan zijn idee. Deze samenwerking duurde ca. 4 jaar en het werd een echte 'reis'. Op de kaarten, die een wat groter formaat hebben dan gebruikelijke tarotkaarten, zien we symbolen uit de bloeitijd van alle beschavingen, die er op de aarde zijn of geweest zijn en die verwijzen naar spirituele waarheden en psychologische inzichten. De kaarten zijn deels op mythologische motieven, deels op de allernieuwste wetenschappelijke feiten gebaseerd en zijn zo een bron van alle in het verleden vergaarde kennis, zo dat je hier echt van een Tarot van de 21e eeuw kunt spreken. Genoemd werd de Tarot naar de Voyager, het ruimteschip dat in dezelfde tijd het (externe) universum om ons heen doorkruiste.

James Wanless ging uit van de gedachte dat ieder van ons een microkosmos is, waarbij de kaarten je helpen door je eigen universum te gaan, als en soort wegenkaart. Maar wel actie-georiënteerd, niet passief, je toekomst zelf creëren in plaats van af te wachten of te proberen de toekomst te voorspellen. James stelt zich voor dat je de kracht gaat ontdekken om je leven in positieve zin te veranderen. Hij stelt dan ook: see it, feel it, believe it, do it!
In tegenstelling tot de in de traditionele tarotkaarten uitgebeelde beschavingen die teruggrijpen op Egypte, op de door katholieken geïnterpreteerde Griekse filosofen en op de oude cultuur van het Tweestromenland (Mesopotamië) en de Joodse kabbalah bijvoorbeeld, geven de Voyager kaarten een wijds overzicht van werkelijk alle culturen van de bekende wereld en werd de Europese middeleeuwse beperking volledig doorbroken en opgetild naar het totale wereldniveau.

Kijk naar de kaarten van de grote arcana: op elke kaart is een kunstwerk uit de bloeiperiode van een bepaalde wereldcultuur afgebeeld: op XVII DE STER de Aziatische godin Kuan Yin, op de kaart V DE HIEROFANT een Boeddha afkomstig van Sri Lanka, op IX DE HEREMIET een beeld uit de Maya cultuur, op XX TIJD-RUIMTE een beeld uit de bloeiperiode van de Azteken.

De sleutel om deze kaarten te ontsluieren is dus steeds het beeldhouwwerk op de kaart. Door deze werkwijze blijken deze kaarten ook aan te slaan bij andere culturen en vooral in Amerika, een ware smeltkroes van volkeren, is het spel dan ook enorm populair; het is voor velen een toegankelijk spel en als zodanig een exponent van de goede kant van het New Age denken.
James Wanless is iemand met een open, speelse geest met een warme belangstelling voor mensen. Hij vindt het ZOTTE KIND of zoals hij hem noemt FOOL CHILD de mooiste kaart van de Voyager Tarot en je ziet deze kaart in hem weerspiegeld: hij paart een indrukwekkende kennis en deskundigheid aan een totale onbekommerdheid waardoor zijn motto 'so what' begrijpelijk wordt. Zijn grote liefde is het werken met groepen en daar liggen ook zijn grootste kwaliteiten, hij enthousiasmeert de mensen goed naar de kaarten, en naar zichzelf, te kijken en mixt de hollandse en de amerikaanse benaderingswijze.

Het intrigerende scheppingsproces van het maken van zijn eigen Tarotspel is nog lang niet afgelopen, hij leert nog steeds, zijn deskundigheid over het spel groeit nog altijd door het werken met en activeren van de creativiteit van de mensen in zijn groepen. Hij wil de mensen 'aan het werk zetten' om hun leven positief te veranderen.

De kaarten geven hem daarbij dan ook steeds nieuwe energie en inspiratie.

Bij leggingen gaat hij uit van de life-card, de wezenskaart van de persoon die vraagt, dat is de basis van de legging. Ieder van de grote arcana kaarten stelt immers een archetype voor b.v. I DE MAGIER (MAGICIAN). Iedere cultuur kent dit archetype: een Merlijn, een sjamaan, een tovenaar, een medicijnman, verschillende namen voor hetzelfde principe. In de grote arcana zien we dus de 22 verschillende persoonstypes. Maar iedereen heeft alle kaarten in zich als sub-persoonlijkheden, maar we stellen om het eenvoudig te houden onze hoofdpersoonlijkheid vast. En dat is dan onze wezenskaart (of life-card) te berekenen uit de geboortedatum.
Daarna komt de hamvraag: wat wil je? Zijn bedoeling is dat de ander sterk meewerkt om echt contact te kunnen maken. Zo komt hij uit bij wat Jan Ton ook zegt: De kaart roept iets bij de persoon op en als die dat herkent, is het goed. Hij heeft dezelfde intuïtieve benaderingswijze als Jan Ton.

Hij gaat uit van je life card, en dat betekent dat je in dit leven gekomen bent om deze energie te ervaren. Heb je er twee, b.v. XI DE HEREMIET EN XVIII DE MAAN, dan gaat het erom de balans tussen deze twee te ervaren, wat mag je leren? Het kan een leven lang duren om de enrgie van je kaart(en) uit te werken. Daarna wordt er een vraag gesteld en een kaart als antwoord getrokken, dan volgt wellicht een nieuwe vraag, ook weer een kaart en zo verder. Ook werkt hij met zijn legsysteem "de weg van de held' of ook wel 'de queeste'.

Wat opvalt als je het systeem van de Voyager kaarten beter bekijkt, is dat de interne structuur van deze Tarot bijzonder sterk is, het is als het ware een hecht bouwwerk. Een bouwwerk dat heel doordacht is gecomponeerd met krachtige dwarsverbanden, die open zijn en uitnodigend werken op ieders creativiteit. In tegenstelling tot andere kaartsystemen zien we hier veel minder een esoterische benadering van traditionele gnostische wijsheden en meer diep doorvoelde beelden die de nadruk leggen op de ervaringen die je opdoet als je er zelf mee aan de slag gaat. En dat is juist ook wat James Wanless heeft willen stimuleren: zelf kijken, zelf verbanden leggen en met de symbolen van deze tijd krachtige impulsen krijgen om je leven positief te beïnvloeden.

Marcel Zwart heeft de Voyager Tarot in Nederland geïntroduceerd en verzorgt niet alleen cursussen en workshops, maar hij gebruikt de Tarot ook in zijn consulten. Alle informatie over de Voyager was tot nu toe alleen in het engels beschikbaar. Maar het in 2000 verschenen boek 'Gids voor de Voyager Tarot' van Marcel voorziet dan ook duidelijk in en behoefte. De kaarten hebben een nederlandse titel en worden deel inspirerend en begrijpelijk besproken. Daarnaast komen numerologie en astrologie, voor zover dat in deze context van belang is, aan bod. Naast een uitvoerige bespreking van de kaarten worden ook leggingen, symbolen en associaties genoemd, zodat het boek zeker aanmoedigt om de kaarten erbij te pakken en je gaat als het ware een workshop thuis doen. Het boek lijkt mij zeker te voorzien in een behoefte voor mensen die geïntrigeerd zijn door de bijzondere kaarten van de Voyager Tarot en is een standaardwerk op dit gebied.
ISBN 90 73140 51 X Uitgegeven door Koppenhol B.V. Hilversum.

Wil je een kijkje nemen op de website van James Wanless, surf dan naar www.voyagertarot.com.
Susan Gorel.
In nr. 4 van het Tarot Magazine (en ook op deze website) een uitgebreid artikel over de life cards (de wezenskaarten) volgens het systeem van James Wanless. In het aprilnummer 2003 een artikel van Judy Benschop over de Voyager Tarot.