DE TAROT ALS SLEUTEL TOT INZICHT

DOOR

ELEONORE OLDENBURGER

Tarot en Gezondheid

Laten we ervan uitgaan dat alle levende wezens gelukkig willen zijn en pijn en lijden willen vermijden. We verlangen naar gezondheid, naar een volledig lichamelijk en geestelijk welzijn, kortom, niemand wil ziek zijn. Als mensen zeggen: ‘Ik ben gezond’ bedoelen zij eigenlijk ‘Ik heb geen lichamelijke klachten’. Gezond zijn hangt echter van meer factoren af. Als we onze geest langdurig te zwaar belasten zullen we op den duur ziek worden. Ons lichaam vervoert op een heel subtiel niveau onze ervaringen op het psychische vlak. Voor bijna alle therapeuten staat het als een paal boven water dat veel fysieke klachten een psychische oorzaak hebben. Hoe langer we leven, hoe meer we te maken krijgen met stress en spanningen. De negatieve energie stapelt zich als het ware op en er worden blokkades gevormd.

Bruikbare methode
De tarot kan een heel bruikbare methode zijn om iets over lichamelijke klachten te weten te komen. Wie zich verdiept in de betekenissen van de 22 kaarten van de Grote Arcana ( Arcanum = geheim) zal al snel tot de conclusie komen dat deze ook in relatie staan tot delen van het menselijk lichaam, tot ziektepatronen en specifieke toestanden van de psyche.
Lichamelijke ongemakken en aandoeningen zijn veelal een vorm van een veel grotere disharmonie in onszelf.

Helder inzicht in ons psychisch functioneren is dus een belangrijke voorwaarde voor genezing. Lichaamsgerichte therapeuten, opvoeders en trainers kunnen de mogelijkheden tot inzicht die de Tarotkaarten bieden als zeer waardevol en inspirerend ervaren. Aan de hand van de gelegde kaarten kunnen we niet alleen eventuele aandoeningen vaststellen maar ook iets te weten komen over de achtergronden en de manier waarop we ermee om kunnen gaan.

De Geliefden
Op de zesde tarotkaart, de Geliefden, zien we Adam en Eva in het paradijs terwijl de aartsengel Rafaël zijn zegenende en beschermende armen over hen uitstrekt. De vredige sfeer van de kaart wordt slechts verstoord door de aanwezigheid van de slang die Eva ervan overtuigt dat zij van de ‘boom der kennis van goed en kwaad’ moet eten. Door het eten van de verboden vrucht van de kennisboom kon de mens zien wat goed en kwaad was. Hiermee werd de oorspronkelijke kosmische heelheid of eenheid verbroken en ontstond het besef van individualiteit. Het dualistische denken had hiermee zijn intrede gedaan.
Maar aartsengel Rafaël zegent de mens die op zoek gaat om de verloren gegane eenheid te herstellen. De terugkeer naar de goddelijke eenheid is onlosmakelijk verbonden met het opgeven van het ego. Zolang er nog een ‘ik eerst’ houding aanwezig is, wordt de muur die de mens van de eenheid scheidt alleen maar hoger.

Rafaël
De Hebreeuwse naam Rafael betekent: ‘God geneest’! Deze engel, die over alle geestelijke en lichamelijke ziekten en wonden is gesteld kan ons helpen ons ego op te geven door steeds naar hem op te kijken net zoals Eva op de tarotkaart het ons voordoet. In principe kunnen we ziekte beschouwen als een microkosmische nabootsing van de verdrijving uit het paradijs. Met het verkrijgen van kennis verloren we onze macrokosmische heelheid. We werden ons bewust van onze onvolkomenheden en zodoende vatbaar voor negatieve gemoedsgesteldheden, zodat ziekte kon toeslaan. We worden egoïstisch, kritisch, prikkelbaar en kieskeurig. Deze kaart kan daarom duiden op vatbaarheid voor allerlei ingewandsziekten en spijsverteringsstoornissen. Door de sterke betrokkenheid op het eigen functioneren worden we erg gevoelig voor de kleinste afwijking van de ingewanden en de dunne darm in het bijzonder, waar het bruikbare in de voeding van het onbruikbare wordt gescheiden. De darmen, lever, milt, en pancreas spelen hier de hoofdrol.
Volg je eigen ‘innerlijke’ leiding, zegt de engel, ken je eigen behoeften en deel vanuit innerlijke kracht. De meeste mensen denken dat ziekte een onvermijdbare tegenspoed is, maar in wezen geeft ziekte ons de kans op te kijken naar de engel en te genezen of te helen. 

De Duivel
Over tegenspoed gesproken, de vijftiende kaart van de grote arcana, de Duivel, lijkt wel een personificatie van het kwaad of de slechte invloeden te zijn. We zien een gehoornde duivel met de vleugels van een vleermuis, het dier van de duisternis. De afbeelding van dit mensbeest doet denken aan de klassieke christelijke opvatting van de satan. Het Hebreeuwse woord  satan betekent: ‘tegenstander’. Op zijn hoofd zien we een omgekeerd pentagram dat het symbool is van zwarte magie, van machtsmisbruik.

Afb. VI de Geliefden: laat de Boom der kennis groeien en begiet hem, maar eet alleen de vruchten van de Boom des levens.

Afb. XV De Duivel:  het grensgebied tussen verstand en gevoel is het jachtterrein van de duivel (Coventry Patmore)
Beide afb. uit de Rider Waite Tarot

De krachten die de Magiër heeft meegekregen worden omgekeerd en gebruikt ten behoeve van zichzelf. De man en de vrouw op de kaart dienen een omgekeerde God en verkrijgen hierdoor een dierlijke gestalte. De vrouw heeft aan het einde van de staart een vuurrode eierstok, de man een vuurrode vlam, beiden symbool voor hun seksuele driften (denk daarbij bijvoorbeeld aan sadomasochisme of zinnelijkheid. Op deze kaart zijn man en vrouw door kettingen geketend aan elkaar en aan een halve kubus. De duivel belooft de mens wijsheid en macht en bindt hen, wanneer zij hem vertrouwen, aan de halve waarheid, die evengoed een hele leugen is.
Geketend zijn aan een halve kubus wil zeggen: het opgeven van persoonlijke vrijheid en leven en oordelen naar uiterlijke werkelijkheden ofwel de binding aan de materie. Deze kaart is met heel haar kwade uitstraling de ‘tegenstander’ van ‘de Geliefden’. De man en de vrouw zijn met hun horentjes en staarten de bestiale reproducties van Adam en Eva van de 6e kaart. Daar bond de engel hen in zijn zegening samen in het dienende aspect van de liefde voor elkaar. Hier echter drijft deze demon van de duisternis hen door zijn leugens uiteen en bindt hij hen slechts door egoïsme en hebzucht. De kaart, de Duivel, toont ons de wrede gedachten die zich vaak uiten in bittere harde woorden. Het is nog maar een kleine stap verder om deze om te zetten in gewelddadige acties. Vanwege het motief is de kaart verwant met de Geliefden en laat de schaduwzijde ervan zien; de liefdesrelatie is verstard in seksualiteit of in een machtsstrijd.

Mars
Bij de beschouwing van de kaart ‘de Duivel’ komen we, behalve het principe van de binding aan de materie en de confrontatie met het kwaad, nog een ander aspect tegen en wel de verstrekking van levensdrift en energie. In de wereld van de kosmische patronen wordt zij vertegenwoordigd door de planeet Mars en zijn analoge metaal ijzer. Als we de gebruiksmogelijkheden van ijzer bekijken, zal het ons opvallen dat in alle gevallen sprake is van energie, daadkracht of vooruitgang. Mars is de stuwende kracht achter de dingen en zorgt ervoor dat wij initiatieven kunnen nemen. Het kosmische patroon is noch goed noch kwaad en in wezen neutraal.  IJzer zorgt in het menselijk lichaam voor de rode bloedkleurstof en daarin ligt onze eigen Marskracht of ondernemingslust. De mens heeft vrije wilsbeschikking gekregen; naar gelang zijn geestelijke ontwikkelingsniveau kan hij op een goede of een kwade wijze gestalte geven aan deze daadkracht. De algemene betekenis van de kaart is, kort samengevat: materialisme, seksuele obsessie. Geslachtsziekten aan de mannelijke geslachts-organen. Woede, daadkracht en energie, bezetenheid, slechte invloeden, drift en vernietigingsdrang. In het algemeen zijn de ziekten ontstekings- of koortsachtig van aard. De energie kan echter ook geblokkeerd worden door bijvoorbeeld emotionaliteit of eenvoudig het wegvloeien ervan waardoor we bloedarmoede of een te snelle verbranding van voedsel kunnen constateren.

Helder inzicht
De tarot geeft ons geen toverstokje in handen om alle onaangenaamheden zomaar te laten verdwijnen, maar vestigt onze aandacht op de eigen verantwoordelijkheid die we ten opzichte van onze gezondheid dragen. Wie beter wil worden moet zich rekenschap geven van de factoren die ertoe geleid hebben dat hij of zij ziek kon worden. Alleen dan kan hij aan de genezing meewerken en middels de ziekte de ontwikkelingsweg tot heelwording gaan. De tarot prikkelt onze intuïtie en stelt ons door middel van het getoonde symbool op een non-verbale manier vragen. De gewoonlijk rationalistisch ingestelde mens is heel goed in het manipuleren van gebeurtenissen uit zowel het heden als het verleden. Elke therapeut weet dat de cliënt heel bedreven kan zijn in het verhullen van persoonlijke waarheden, maar door het kiezen van een tarotkaart worden we geconfronteerd  met een symbool dat een onbeperkt associatieproces in gang kan zetten. De reactie op het symbool is dan alles wat we nodig hebben. De oerbeelden van het tarotspel zijn in principe altijd ‘raadgevers’. Ze geven nooit kant en klare oplossingen maar fungeren als richtingaanwijzers naar onze houding ten opzichte van onze gezondheid en de manier waarop we een verstoring mogelijkerwijs kunnen behandelen.
Genezing moet van binnenuit komen en treedt pas op wanneer we de nieuwe levenswijze ook toepassen. Het voorkomen en genezen van ziekten kan bewerkstelligd worden door datgene dat ‘verkeerd’ is in ons op te sporen en te corrigeren door een bewuste ontwikkeling van de deugd die haar teniet doet. In komende artikelen zal telkens een specifiek gezondheidsprobleem aan de hand van de tarotkaarten geanalyseerd worden.

                        ELEONORE OLDENBURGER.
Eleonore is schrijfster van ‘De Tarot als sleutel tot inzicht’ delen I tm IV die op het moment door haar herzien en herschreven worden. Het nieuwe boek zal na de zomer van 2010 het licht zien bij uitgeverij Synthese en het TM zal je hiervan natuurlijk op de hoogte houden.
Eleonore woont en werkt in Den Haag en staat op de deskundigenlijst van het TM.